Οι Inuit είναι οι ιθαγενείς λαοί που ζουν στις πιο παγωμένες περιοχές του Καναδά, των ΗΠΑ, της Γροιλανδίας και της Ρωσίας. Για χρόνια τους ξέραμε κυρίως μέσα από στερεότυπα, αλλά είναι καιρός να τους γνωρίσουμε όπως πραγματικά είναι.
(fyiteam)Είναι μια ομάδα πολιτισμικά και γλωσσικά μοναδικών ιθαγενών πληθυσμών της Αρκτικής και των υποαρκτικών περιοχών. Εκτιμάται ότι ο πληθυσμός τους είναι180.000+.
Ζουν κυρίως στο Νουναβούτ και σε άλλες περιοχές του Καναδά, στην Αλάσκα (ΗΠΑ), στη Γροιλανδία (αυτοδιοικούμενο τμήμα της Δανίας), και στον Αυτόνομο θύλακα Τσουκότκα της Ρωσίας.
Βέβαια, αναφέρονται στους εαυτούς τους με διαφορετικές ονομασίες, ανάλογα με την περιοχή στην οποία μένουν, τη διάλεκτο που χρησιμοποιούν και γενικά την αίσθηση της ταυτότητάς τους.
(fyiteam)Ο όρος “Εσκιμώος” (Eskimo), που για πολλά χρόνια χρησιμοποιούταν για τους Inuit, πιθανότατα προέρχεται από μια λέξη των Mi’kmaq του αν. Καναδά που σημαίνει “αυτοί που τρώνε ωμή σάρκα”.
Οι Inuit δεν αποκαλούσαν ποτέ τους εαυτούς τους “Εσκιμώους”, καθώς θεωρείται προσβλητικός όρος, με πολιτισμικά αρνητική χροιά, και πρωτοχρησιμοποιήθηκε από Ευρωπαίους, στις αρχές του 16ου αιώνα, υποτιμητικά.
Η λέξη “Inuit” μεταφράζεται ως “τα ανθρώπινα όντα”, και έχει αντικαταστήσει πλέον ευρέως την ονομασία “Εσκιμώοι”.
(fyiteam)Η παραδοσιακή ζωή των Inuit ήταν πλήρως προσαρμοσμένη σε ένα εξαιρετικά ψυχρό περιβάλλον, στο οποίο οι φυτικές τροφές ήταν σχεδόν ανύπαρκτες και τα καριμπού, οι φώκιες, οι θαλάσσιοι ελέφαντες, οι φάλαινες, τα θαλασσοπούλια, τα ψάρια, οι πολικές αρκούδες, και οι τάρανδοι ήταν οι βασικές τροφές.
Το κυνήγι δεν τους παρείχε μόνο τροφή αλλά και πολλά εργαλεία και εξοπλισμό που χρειάζονταν, για να φτιάξουν π.χ. έλκηθρα, το βασικό μέσο μεταφοράς τους στην ξηρά, αλλά και ζεστά ρούχα, από δέρματα καριμπού και φώκιας.
(fyiteam)Μένουν όντως σε igloos;
Όχι ακριβώς. Τα igloos, φτιαγμένα από πάγο και χιόνι, χρησιμοποιούνταν μόνο προσωρινά, τον χειμώνα ή κατά τη διάρκεια του κυνηγιού, όταν οι εξωτερικές θερμοκρασίες μπορεί να ήταν -45 oC, ενώ μέσα στο igloo, μπορούσαν να φτάσουν τους 15-20 oC.
Είχαν δικά τους γυαλιά ηλίου;
Ναι. Ήταν από τους πρώτους που κατασκεύασαν γυαλιά ηλίου, δημιουργώντας στενές σχισμές σε κόκαλο ή ξύλο για να καταπολεμήσουν την τύφλωση από το χιόν, που προκαλούσε η έντονη ηλιοφάνεια της Αρκτικής.
(fyiteam)Τι είναι το throat singing;
Το “τραγούδι του λαιμού” είναι μια παράδοση των Inuit κατά την οποία δύο άνθρωποι αντικρίζουν ο ένας τον άλλον και δημιουργούν τραγούδια και ήχους που μιμούνται ήχους της φύσης, όπως τα πουλιά, ο άνεμος και το νερό.
Είναι αλήθεια ότι για να φιληθούν ακουμπούν τις μύτες τους;
Περίπου. Στο inuit kiss ή “kunik”, ένα άτομο ακουμπά τη μύτη του στο μάγουλο του άλλου και εισπνέει απαλά, σε ένδειξη αγάπης, οικειότητας και ζεστασιάς.
Το 1951, 22 παιδιά Inuit από τη Γροιλανδία στάλθηκαν στη Δανία για να μάθουν τη γλώσσα και τον δανέζικο τρόπο ζωής, αλλά μεγάλωσαν αποξενωμένα και επέστρεψαν με ψυχολογικά τραύματα*.
Μεταξύ ’60 και ’70, σε χιλιάδες κορίτσια και γυναίκες Inuit τοποθετήθηκαν ενδομήτρια σπιράλ (IUD), χωρίς ενημέρωση ή συγκατάθεση, με στόχο τον περιορισμό του πληθυσμού στη Γροιλανδία, με αποτέλεσμα πολλές γυναίκες να υποφέρουν για χρόνια.
Την ίδια περίοδο, ψαράδες μεταφέρθηκαν βίαια στην πρωτεύουσα, σε μια προσπάθεια να μάθουν νέες αλιευτικές μεθόδους, με πολλούς να στρέφονται στο αλκοόλ ή να υποφέρουν από κατάθλιψη.
* Η π/θ της Δανίας, M. Frederiksen, ζήτησε δημοσίως συγγνώμη γι’ αυτό, το 2022.
Οι Inuit συνδέονται μεταξύ τους, παρά το γεγονός ότι ζουν σε διαφορετικά εδάφη.
Το Παναρκτικό Περιπολικό Συμβούλιο Inuit (ICC), που ιδρύθηκε το 1977, είναι μια ΜΚΟ που επιδιώκει να ενισχύσει την ενότητα μεταξύ τους, να προωθήσει τα δικαιώματά τους διεθνώς και να διασφαλίσει την ανάπτυξη των κοινωνιών τους.
Έχουν συνάψει συμφωνίες για να προωθήσουν το δικαίωμά τους στην αυτοδιάθεση, το οποίο εκδηλώνεται με διάφορες μορφές, από αυτοδιοικούμενες περιοχές σε Αλάσκα και Καναδά, μέχρι τον αγώνα για ανεξαρτησία στη Γροιλανδία.
Η αύξηση της θερμοκρασίας και το λιώσιμο των πάγων απειλούν τις παραδόσεις και τα εδάφη τους, ενώ οι περιορισμοί που θέτουν περιβαλλοντικές οργανώσεις, τους επηρεάζουν σημαντικά (π.χ. κυνήγι).
Πολλοί Inuit αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν το νομαδικό κυνήγι και τώρα ζουν σε οικισμούς και πόλεις, συχνά εργαζόμενοι σε ορυχεία και πετρελαιοπηγές.
Από την άλλη, τα δικαιώματα και η προστασία του τρόπου ζωής τους αναδεικνύονται μέσα από δημοφιλείς λογαριασμούς Inuit νέας γενιάς στο TikTok, όπως η @shinanova και ο @notoriouscree.
