Είναι η αδυναμία πρόσβασης σε προϊόντα περιόδου (ταμπόν, σερβιέτες, κύπελλα περιόδου κ.ά.) λόγω κόστους, αλλά και η μειωμένη πρόσβαση σε κατάλληλες εγκαταστάσεις υγιεινής και σε κατάλληλη ενημέρωση για τη διαχείριση της εμμηνορροϊκής υγείας.
Αυτή την πραγματικότητα καταγράφει -για 1η φορά σε πανελλαδικό αντιπροσωπευτικό δείγμα- έρευνα των WHEN, Deon Policy Institute και It’s Just Period, που διεξήγαγε η MRB Hellas τον Δεκέμβριο του 2025 σε 2.000 άτομα.
Σύμφωνα με την έρευνα, το 96,6% χρησιμοποιεί σερβιέτες, το 29,6% ταμπόν, το 3,1% υφασμάτινες σερβιέτες και το 2,8% κύπελλα περιόδου*.
Το 75% εκτιμά ότι το νοικοκυριό του ξοδεύει €5-€20/μήνα για προϊόντα περιόδου: το 29,5% €5-€10, το 28,7% €10-€15 και το 16,8% €15-€20**.
*Το άθροισμα ξεπερνά το 100% επειδή οι συμμετέχουσες μπορεί να χρησιμοποιούν 1+ προϊόντα ανά κύκλο.
** Τα ποσά ξεπερνάνε το κόστος ενός πακέτου σερβιετών (περίπου €3 για 12 τμχ), επειδή κάθε κύκλος απαιτεί 20–25 προϊόντα, ενώ ένα νοικοκυριό μπορεί να καλύπτει 1+ άτομα.
Το 12,5% των γυναικών ανέφερε αδυναμία αγοράς προϊόντων περιόδου τουλάχιστον έναν μήνα τον τελευταίο χρόνο.
Το 10,2% δήλωσε ότι αναγκάστηκε να χρησιμοποιήσει αυτοσχέδια μέσα (π.χ. χαρτί, πανί), λόγω οικονομικής αδυναμίας.
Το 16,3% παραδέχτηκε ότι καθυστερεί την αλλαγή προϊόντος περιόδου “για να κρατήσει περισσότερο”, λόγω κόστους.
Το 16,6% δήλωσε ότι αναγκάστηκε να παραλείψει την αγορά βασικών αγαθών ή άλλων αναγκών τουλάχιστον μία φορά τον τελευταίο χρόνο, προκειμένου να αγοράσει προϊόντα περιόδου.
Το 9,3% των γυναικών δήλωσε ότι έχασε τουλάχιστον μία ημέρα σχολείου ή σπουδών, λόγω έλλειψης προϊόντων περιόδου.
Tο 10,6% δήλωσε ότι έχασε τουλάχιστον μία ημέρα εργασίας, ενώ το 6,0% 4+ ημέρες.
Το 16,9% ανέφερε κάποιου βαθμού περιορισμό στη συμμετοχή σε κοινωνικές δραστηριότητες.
fyi: Η οικονομική ευαλωτότητα πολλαπλασιάζει τις επιπτώσεις: στην Ελλάδα, οι γυναίκες σε πλήρη οικονομική αδυναμία εμφανίζουν ποσοστά σχεδόν διπλάσια του μ.ό. σε κάθε δείκτη.
Το 55% των γυναικών θα ικανοποιούνταν με μείωση €0,50–€2 ανά πακέτο σερβιετών. Το 57,4% κατατάσσει τη μείωση/κατάργηση ΦΠΑ στις 3 καλύτερες λύσεις, ενώ το 49,2% θέλει ΦΠΑ 0%.
Σύμφωνα με το ψήφισμα 2020/C 411/06 (15.01.2019), το Ευρ. Κοινοβούλιο κάλεσε όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ να μειώσουν/καταργήσουν τη φορολόγηση των προϊόντων περιόδου. Από τότε, 14 κράτη-μέλη έχουν προχωρήσει σε μείωση.
fyi: Σήμερα, στην Ελλάδα, τα προϊόντα περιόδου φορολογούνται με 24% (ο υψηλότερος συντελεστής, για αγαθά που δεν θεωρούνται είδη πρώτης ανάγκης).
Η αριθμητική, όμως, δείχνει ότι αυτό δεν αρκεί: η πλήρης κατάργηση του ΦΠΑ (από 24% σε 0%) θα μείωνε μια συσκευασία των €3 κατά περίπου €0,58, αλλά το 55% των γυναικών δηλώνει ότι χρειάζεται μείωση τουλάχιστον €1.
Οι ερωτώμενες θεώρησαν ως αμέσως καλύτερες λύσεις τη δωρεάν διάθεση στους χώρους εργασίας (18,6%) καθώς και στα σχολεία και τα πανεπιστήμια (14,4%) .
Η έρευνα επιπλέον κατέγραψε το πώς επηρεάζει τις γυναίκες το αίσθημα ταμπού γύρω από την περίοδο.
Το 39,1% των γυναικών δήλωσε ότι έχει αισθανθεί ντροπή ή ταμπού γύρω από την περίοδο, αλλά η εικόνα αλλάζει σε συγκεκριμένες πράξεις.
Αν και το 73,5% δηλώνει πλήρη άνεση στην αγορά προϊόντων περιόδου, το ποσοστό μειώνεται στην αλλαγή προϊόντος σε δημόσιες τουαλέτες (51,1%) και στην ανταλλαγή προϊόντος με φίλη ή γνωστή (51,2%).
Περίπου μία στις δύο γυναίκες (49,8%) δήλωσε ότι ο πόνος περιόδου έχει επηρεάσει τη λειτουργικότητά της στη δουλειά, το σχολείο ή τις κοινωνικές δραστηριότητες τουλάχιστον μία φορά τον τελευταίο χρόνο.
Σχεδόν μια στις δέκα (8,2%) αναφέρει ότι αυτό συμβαίνει οκτώ φορές ετησίως ή συχνότερα.
Σύμφωνα με την έρευνα, η αντιμετώπιση της φτώχειας περιόδου στην Ελλάδα βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο.
Τα προϊόντα περιόδου έχουν ενταχθεί σε δύο προγράμματα συγκράτησης των τιμών λιανικής (Καλάθι του Νοικοκυριού 2022 και πλαφόν λόγω του πολέμου των ΗΠΑ στο Ιράν 2026).
Παράλληλα έχουν ξεκινήσει και δύο προγράμματα για δωρεάν διάθεση προϊόντων στα σχολεία και εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση γύρω από την εμμηνορροϊκή υγεία (“Period Poverty” 2024 και “ΡΙΣΠΕΚΤ στο σώμα σου” 2026).
Διεθνώς ακολουθούνται 5 άξονες/πολιτικές για την αντιμετώπιση της φτώχιας περιόδου:
Η έκθεση προτείνει 5 παρεμβάσεις για την Ελλάδα:
