Τι είναι οι ενδιάμεσες εκλογές;
Στις 3 Νοεμβρίου, περίπου 210 εκατ. εγγεγραμμένοι Αμερικανοί ψηφοφόροι* καλούνται να προσέλθουν στις κάλπες για να εκλέξουν τα μέλη του Κογκρέσου, το οποίο αποτελείται από δύο σώματα: τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία.
Οι εκλογέςδιεξάγονται περίπου στα μισά της τετραετούς θητείας του προέδρου, γι’ αυτό και ονομάζονται “ενδιάμεσες εκλογές” (midterm elections ή midterms).
* 43+ εκατ. έχουν ήδη ψηφίσει πρόωρα (early voting)
Τι είναι το Κογκρέσο;
Η βασική αρμοδιότητα του Κογκρέσου είναι η σύνταξη και η ψήφιση ομοσπονδιακών νόμων, δηλαδή των νόμων αυτών που ισχύουν σε όλες τις ΗΠΑ.
Το αποτέλεσμα θα καθορίσει ποιο κόμμα – οι Ρεπουμπλικανοί του Trump ή οι Δημοκρατικοί της αντιπολίτευσης – θα ελέγχει το Κογκρέσο και κατ’ επέκταση πόσο εύκολο θα είναι για τον πρόεδρο να υλοποιήσει τις πολιτικές του.
Αυτή τη στιγμή οι Ρεπουμπλικανοί ελέγχουν τη Βουλή και τη Γερουσία με 218-214 και 53-47, αντίστοιχα.
Οι ενδιάμεσες ως δημοψήφισμα
Συχνά αποτελούν ένα είδος δημοψηφίσματος για τις επιδόσεις του εν ενεργεία προέδρου.
Ο Trump ενθαρρύνει αυτή την προσέγγιση για τις επερχόμενες κάλπες, καθώς καλεί τους ψηφοφόρους να φανταστούν ότι είναι και ο ίδιος υποψήφιος.
Οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να αξιοποιήσουν την αυξανόμενη δυσαρέσκεια για τον πρόεδρο, ώστε να ανακτήσουν τον έλεγχο της Βουλής και ίσως και της Γερουσίας.
Ποιοι εκλέγονται;
- Και τα 435 μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων: Η θητεία τους είναι 2ετής. Η Βουλή είναι το όργανο όπου κατατίθενται, συζητούνται και ψηφίζονται τα νομοσχέδια.
- 35 από τα 100 μέλη της Γερουσίας: Η θητεία τους είναι 6ετής και, μεταξύ άλλων, εγκρίνουν ή απορρίπτουν τα νομοσχέδια που στέλνονται από τη Βουλή. Αναλογούν 2 γερουσιαστές σε κάθε πολιτεία.
- Κυβερνήτες σε 36/50 πολιτείες.
- Χιλιάδες πολιτειακοί αξιωματούχοι (π.χ. δικαστές) και έγκριση δημοψηφισμάτων σε πολιτειακό επίπεδο (π.χ. αμβλώσεις).
Γιατί έχουν σημασία;
Ιστορικά, στις ενδιάμεσες εκλογές οι ψηφοφόροι έχουν την τάση να τιμωρούν το κόμμα που βρίσκεται στον Λευκό Οίκο.
Το κόμμα του προέδρου έχει χάσει έδρες στη Βουλή των Αντιπροσώπων στις 18 από τις τελευταίες 20 ενδιάμεσες εκλογικές αναμετρήσεις.
Έρευνα του Pew Research Center έδειξε ότι το 44% των ψηφοφόρων υποστήριζε τους Δημοκρατικούς στην εκλογική τους περιφέρεια, σε σύγκριση με το 36% που υποστήριζε τους Ρεπουμπλικανούς.
Ποια είναι τα βασικά ζητήματα των πολιτών;
Το κόστος ζωής βρίσκεται σταθερά στην κορυφή των ζητημάτων που προξενούν ανησυχία στους πολίτες.
Ο πόλεμος στο Ιράν είναι πεδίο αντιπαράθεσης για τους Ρεπουμπλικανούς.
Η μετανάστευση παραμένει ένα ακόμη καθοριστικό ζήτημα, με πολλούς/ές να πιστεύουν ότι η ICE έχει ξεπεράσει τα όρια, ιδιαίτερα οι Λατινοαμερικανοί που είχαν ψηφίσει Trump.
Σημαντικά θέματα αποτελούν επίσης τα data centers, το ΑΙ, οι δασμοί, το εμπόριο και το δικαίωμα στην άμβλωση.
Τι σημαίνουν οι εκλογές για τον Trump;
Εάν οι Δημοκρατικοί κερδίσουν είτε τη Βουλή είτε τη Γερουσία, τότε ο Trump θα δυσκολευτεί να περάσει βασικά νομοσχέδια της πολιτικής του ατζέντας.
Ο έλεγχος οποιουδήποτε από τα δύο σώματα από τους Δημοκρατικούς θα σήμαινε επίσης ότι θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τις επιτροπές για να διερευνήσουν αμφιλεγόμενες πτυχές της προεδρίας του.
Τι σημαίνουν για το μέλλον;
Ο Trump δεν μπορεί να θέσει υποψηφιότητα για τρίτη θητεία ως πρόεδρος, γιατί απαγορεύεται από το Σύνταγμα.
Μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, αναμένεται να αρχίσουν οι εικασίες σχετικά με το ποιος θα μπορούσε να είναι ο/η διάδοχός του ως υποψήφιος/α των Ρεπουμπλικάνων για τις εκλογές του 2028.
Αντίστοιχα, ενδεχομένως θα δείξουν και ποιος/α θα μπορούσε να είναι ο/η υποψήφιος/α που θα τον/την ανταγωνιστεί από το στρατόπεδο των Δημοκρατικών.
Πηγές