Πώς είναι να είσαι γονιός σε νησί με έναν ή κανέναν παιδίατρο;

“Όταν ο γιος μου ήταν 4 ετών, έπαθε πυρετικούς σπασμούς, κάτι σαν επιληπτική κρίση. Σε κατάσταση σοκ, πήγαμε το παιδί στο νοσοκομείο και η μοναδική παιδίατρος, μετά από πολλές ημέρες εφημεριών, ήταν σπίτι της και τις πρώτες βοήθειες παρείχαν οι νοσηλεύτριες, οι οποίες υπερέβησαν εαυτό”. Μετά από κάποια ώρα επιτέλους εξέτασε τον μικρούλη μια γενική ιατρός που ήταν στο νοσοκομείο, στην παθολογική.

Η Μαρία, 38 ετών, ζει στη Σάμο και έχει έναν γιο 8 ετών. Η ίδια, όπως επισημαίνει στο fyi.news, έκτοτε ζει με τον φόβο. Πλέον, σκέφτεται με την οικογένειά της να μετακομίσει στην Αθήνα. Ο βασικός λόγος είναι το γεγονός ότι το δημόσιο νοσοκομείο του νησιού έχει μόνο μια παιδίατρο.

Η μέρα που ο γιος της έπαθε πυρετικούς σπασμούς, ήταν τότε που συνειδητοποιήσε ότι η Σάμος είναι ένας ολόκληρος νομός (μαζί με την Ικαρία και τους Φούρνους) όπου οι κάτοικοι είναι “αφημένοι στην τύχη ή στην ατυχία” τους.

Και σήμερα, η Σάμος παραμένει με μία παιδίατρο. Είναι η ίδια που στις αρχές Μαΐου δημοσίευσε ένα βίντεο, στο οποίο έλεγε κλαίγοντας ότι διανύει την 5η σερί εφημερία της, περιγράφοντας την εξάντλησή της.

“Είναι απόλυτα αληθή αυτά που ακούγονται για την εξάντληση του υγειονομικού προσωπικού” τονίζει η Μαρία, με αφορμή το βίντεο της παιδιάτρου.

Αντίθετα, ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, επεσήμανε ότι “δεν διαπιστώθηκε καμμία υπερεργασία της και καμμία υπερεφημέρευση της”, για να καταλήξει ότι δεν θα επιτρέψει “επικοινωνιακά παιχνίδια με το ΕΣΥ”.

Η Σάμος, ωστόσο, έχει πολύ μεγάλες ελλείψεις και είναι μόνο ένα από τα πολλά νησιά που είναι στην ίδια μοίρα. Οι κάτοικοί τους, οι γονείς όπως η Μαρία, ζουν με τον φόβο και την ανασφάλεια.

Η Παιδιατρική Κλινική της Σάμου εξυπηρετεί κατά κύριο λόγο τη Σάμο, αλλά έχει και διακομιδές από Ικαρία, Πάτμο, Αγαθονήσι και Λειψούς. Έχει, λοιπόν, πολλούς κατοίκους που εξαρτώνται από τις υπηρεσίες της Παιδιατρικής.

“Ουσιαστικά, παιδιατρική δεν έχουμε, είναι μία παιδίατρος που παλεύει είτε μόνη της είτε με μετακινήσεις. Όπως δεν έχουμε παθολογική ή καρδιολογική. Οι μόνιμοι κάτοικοι της Σάμου είναι 45.000 και πρέπει να καλυφθούν και τα γύρω νησιά. Φανταστείτε τι γίνεται τους τουριστικούς μήνες , λέει στο fyi.news ο πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Σάμου, Στράτος Καπώλης.

Προσθέτει ότι, όπως και οποιαδήποτε κλινική, έτσι και η παιδιατρική χρειάζεται 4 παιδιάτρους για να λειτουργήσει με ασφάλεια. “Με τους 3 παιδιάτρους είμαστε στο όριο, ενώ στους 2, πρέπει να κάνει 15 εφημερίες ο καθένας τον μήνα. Όταν πάμε σε τέτοιες καταστάσεις υπερεφημέρευσης, θα γίνουν περιστατικά όπως αυτό της παιδιάτρου ή του 2024 (σ.σ. παιδίατρος του νησιού που κατέρρευσε και χρειάστηκε να νοσηλευτεί με συμπτώματα εγκεφαλικού). Μπορεί να γίνει ακόμα χειρότερο είτε για συνάδελφο είτε για τους μικρούς ασθενείς” επισημαίνει ο ίδιος.

Ο ίδιος σχολίασε και την τοποθέτηση του Άδωνι Γεωργιάδη, σχετικά με την παιδίατρο και τις 5 συνεχόμενες εφημερίες που έκανε. Ο υπουργός είχε πει ότι “κατά την παραμονή της εκεί είδε συνολικά 19 παιδιά και έκανε 4 εισαγωγές. Όλα προγραμματισμένα και κανένα έκτακτο περιστατικό”.

“Δεν πάει με το κεφάλι” εξηγεί. “Μπορεί μια μέρα να έχει πιο μεγάλη επισκεψιμότητα, κάποια άλλη όχι. Δεν πηγαίνει ανάλογα με το πόσα περιστατικά υπάρχουν, αλλά με το πόσο επικίνδυνα, πόσο βαριά είναι. Μπορεί ένα περιστατικό να είναι μηνιγγίτιδα, να θέλει διακομιδή, να είναι κάτι πιο βαρύ. Δεν μπορώ να μπω στη λογική ‘πόσα ήρθαν κατά μέσο όρο’. Η υγεία δεν πάει με αντίστοιχους αριθμούς” απαντάει ο κ. Καπώλης.

Ένα άλλο νησί με ελλείψεις σε παιδιάτρους είναι η Ζάκυνθος, που έχει πληθυσμό πάνω από 40.000 κατοίκους. Οι ελλείψεις είναι αντίστοιχες της Σάμου, όπως περιγράφει στο fyi.news ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας, Γιάννης Γαλανόπουλος.

“Ολόκληρη η Ζάκυνθος είχε 2 παιδιάτρους για όλο το νησί. Μετά από ένα περιστατικό, η μία τέθηκε σε αργία και πλέον έχει μείνει μόνη της μία διευθύντρια η οποία βγάζει όλο τον μήνα με εφημερίες ενεργές, μεικτές και έργου, χωρίς να μπορεί να πάρει ρεπό, χωρίς να μπορεί να πάρει μία ημέρα άδεια, χωρίς να μπορεί να φύγει από τη Ζάκυνθο. Σε ένα νησί στο οποίο το καλοκαίρι, όπως και στα υπόλοιπα νησιά, ο πληθυσμός υπερδιπλασιάζεται λόγω του τουρισμού” τονίζει.

Άλλο νησί είναι η Ιθάκη, η οποία δεν έχει κανέναν παιδίατρο. Σε συνέντευξή της στις αρχές Μαΐου, η έπαρχος του Ιονίου Πελάγους, Σμαράγδα Σαρδέλη, είχε αναφέρει ότι το νησί είναι 1,5 χρόνο χωρίς παιδίατρο και πριν από αυτό, ο μόνιμος κάλυπτε το νησί δύο φορές την εβδομάδα. Οι γονείς αναγκάζονται να μετακινούνται εκτός νησιού, ακόμα και στην Πάτρα, και τα πράγματα είναι ακόμα δυσκολότερα, ειδικά σε περιόδους κακοκαιρίας και περιορισμένης συγκοινωνίας, λόγω αδυναμίας μετακίνησης.

“Τα νησιά είναι περιοχές που έχουν δυσκολία στην επικοινωνία με το κέντρο, με την Αθήνα ή με τις μεγάλες πόλεις, υπάρχει ζήτημα ειδικά σε περιόδους που υπάρχει κακοκαιρία, που δεν μπορεί να φύγει καράβι ή να πετάξει εύκολα κάποιο ελικόπτερο ή αεροπλάνο, αν είναι πολύ επείγον. Δημιουργούνται και καταστάσεις που μπορεί να είναι πολύ επικίνδυνες, αν δεν υπάρχουν τέτοιες δυνατότητες να νοσηλευτούν παιδιά” λέει ο κ. Γαλανόπουλος.

Σε νησιά όπως η Ίος, όπως αναφέρει στο fyi.news η Δήμητρα Σαλονικιώτου, πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων Τομέα Υγείας του Νομού Κυκλάδων, δεν υπάρχει καν παιδίατρος. Ούτε στο κέντρο υγείας. Στη Μήλο, το Κέντρο Υγείας επίσης δεν έχει παιδίατρο. Υπάρχει μόνο ο ιδιωτικός τομέας. Ενώ, στην Τήνο υπάρχει μία θέση και ο ιδιωτικός τομέας. Τονίζει, όμως, ότι αυτό δεν σημαίνει πως “θα πρέπει οι γονείς να πηγαίνουν να πληρώνουν ιδιώτη, θα έπρεπε να υπάρχει παιδίατρος στο κέντρο υγείας”.

Όπως συνηθίζεται σε περιπτώσεις που δεν υπάρχει παιδίατρος στη δημόσια δομή υγείας, οι λύσεις είναι πολύ περιορισμένες και είναι είτε κοστοβόρες είτε δεν είναι οι ενδεδειγμένες. Στην πρώτη περίπτωση, υπάρχει η “λύση” της Αθήνας ή άλλων νησιών όπως η Σαντορίνη, για την περίπτωση της Ίου. Να ξεκινήσουν, δηλαδή, ο γονιός με το παιδί από το νησί, για να δουν παιδίατρο σε νοσοκομείο ή κέντρο υγείας. Η άλλη “λύση”, είναι να εξετάσει το παιδί γενικός ιατρός.

“Δεν είναι λογικό αυτό που συμβαίνει. Και σίγουρα, όλο αυτό είναι ταλαιπωρία. Υποτίθεται ότι οι γενικοί ιατροί εξετάζουν τα παιδιά στο κέντρο υγείας, επειδή κάνουν και κομμάτι παιδιατρικής, μπορούν λίγο να καλύψουν την ανάγκη, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζεται παιδίατρος, το αντίθετο” αναφέρει η κ. Σαλονικιώτου.

Στην περίπτωση της Ίου, οι γονείς δεν έχουν την επιλογή του ιδιώτη, ενώ στη περίπτωση της Τήνου, είναι μονόδρομος, αφού το νησί στηρίζεται σχεδόν αποκλειστικά στον ιδιωτικό τομέα.

“Καλό είναι ότι υπάρχουν ιδιώτες παιδίατροι, αλλά κάποιες φορές χρειάζεται νοσηλεία σε κλινική, ενδοφλέβια αντιβίωση, ή ενδονοσοκομειακή θεραπεία. Δεν έχουν όλοι την οικονομική δυνατότητα να καταφύγουν σε ιδιώτη. Είναι άλλο πράγμα η πρωτοβάθμια περίθαλψη που κάνει ένας ιδιώτης στο ιατρείο του, άλλο πράγμα η δευτεροβάθμια στο νοσοκομείο. Επίσης είναι νησιά στα οποία ο ιδιώτης παιδίατρος πάει δύο φορές τον μήνα και κάνει κάποια τακτικά ραντεβού, δηλαδή δεν μπορεί να είναι διαθέσιμος ανά πάσα στιγμή και στην επείγουσα περίπτωση” τονίζει ο κ. Γαλανόπουλος.

Γιατί, όμως, υπάρχουν τόσες ελλείψεις σε νησιά, στα νοσοκομεία και στα κέντρα υγείας; Ο βασικός λόγος είναι η απουσία κινήτρων.

“Το βασικό μας αίτημα είναι να δοθούν οικονομικά και επιστημονικά κίνητρα. Μην γελιόμαστε. Γιατί να έρθει ο άλλος εδώ; Ο βασικός μισθός του επιμελητή Β είναι στα €1.200. Θα έρθει στη Σάμο; Μάλλον, θα προτιμήσει να πάει κάπου κοντά στο σπίτι του. Γιατί αν έρθει στη Σάμο, με ενοίκιο κ.λπ. θα πρέπει να συνδράμουν οι γονείς του. Δεν είναι μόνο η Σάμος που αντιμετωπίζει πρόβλημα, αντιμετωπίζουν και γύρω νησιά” λέει ο κ. Καπώλης.

“Όπως έδωσε τα κίνητρα για τους καλοκαιρινούς μήνες, ας δώσει στους συναδέλφους και για τους χειμερινούς μήνες. Δεν αρρωσταίνουμε στα νησιά μόνο το καλοκαίρι. Ας το καταλάβει ο υπουργός. Και τον χειμώνα αρρωσταίνουμε”, καταλήγει.

Δεν είναι μόνο η απουσία οικονομικών κινήτρων, όμως. Το άλλο πρόβλημα έχει να κάνει με τον πολύ υψηλό φόρτο εργασίας. Σκεφτείτε έναν οργανισμό που έχει ανάγκη 5 εργαζομένους και τελικά προκηρύσσεται θέση για έναν. Σας ακούγεται ελκυστικό; Πως ένας γιατρός θα διαχειριστσέι μόνος του, όλον αυτόν τον όγκο;

“Αυτά που το ίδιο το κράτος έχει καθορίσει, δεν τα τηρεί. Δηλαδή, δεν προκηρύσσουν τις αντίστοιχες θέσεις. Τελικά, θα προτιμήσει ο άλλος να ανοίξει ένα ιατρείο στην Αθήνα ή σε μια μεγάλη πόλη ή να περιμένει να διοριστεί πολύ πιο αργά σε μεγάλο αστικό κέντρο, αλλά δεν θα πάει στο νησί γιατί δεν έχει λόγο να πάει” λέει ο πρόεδρος της ΟΕΝΓε.

“Η Σάμος για εμένα είναι το κέντρο της γης. Αλλά κάποιος που είναι από την ηπειρωτική Ελλάδα θα προτιμήσει να πάει κάπου δίπλα στα μέρη του, αν δεν δοθούν κίνητρα και το έχουμε φωνάξει τόσες φορές” σημειώνει ο κ. Καπώλης.

Για τους κατοίκους που έχουν επιλέξει να ζουν στη Σάμο, ενδεχομένως να ισχύει το ίδιο. Να είναι, δηλαδή, το κέντρο της γης. Οι ελλείψεις όμως στη δευτεροβάθμια περίθαλψη, δημιουργούν και ανασφάλεια, με την οποία αναγκάζονται να ζουν.

“Οι γονείς στη Σάμο, ζούμε με το φόβο να μην συμβεί τίποτε σοβαρό στο παιδί μας. Νιώθουμε φόβο και ανασφάλεια, γιατί αν συμβεί, δεν ξέρουμε πραγματικά αν θα χρειαστεί να πάμε στο νοσοκομείο, αν θα υπάρχει εκείνη τη δεδομένη στιγμή διαθέσιμη παιδίατρος” περιγράφει η Μαρία.